 “我还能不能结婚?”“还能不能有自己的孩子?”这是许多感染者心里的疑问,也是他们重新规划人生时绕不开的话题。答案是:在科学防护和规范治疗的前提下,感染者同样可以拥有婚姻和家庭。
(一)可以结婚,法律不禁止 艾滋病病毒感染者享有法律赋予的各项权利,包括婚姻等合法权益。感染本身并不构成结婚的法律障碍。关键在于,要以负责任的态度对待伴侣:如实告知自己的健康状况,让对方在知情的前提下做出选择,并共同做好防护。坦诚不是负担,而是对彼此最基本的尊重。
(二)想要孩子,先做好医学准备 感染者想要孩子,前提是做好充分的医学准备。首先要坚持规范抗病毒治疗,把病毒载量控制在较低水平,降低传播风险;其次要在专业医生指导下,评估生育方式,采取必要的防护措施,保护伴侣不被感染。整个过程都需要医生的参与和随访,不能自行决定,也不要抱着“走一步看一步”的心态贸然行事。
(三)生育方式,由医生评估 具体采用怎样的生育安排、怎样用药、怎样分娩,需要由医生根据双方的身体状况、病毒控制情况和治疗反应综合评估后决定。感染者要如实告诉医生自己的用药和检查情况,严格按医嘱执行,不要自行决定,更不要轻信偏方、秘方。规范的专业指导,是拥有健康宝宝的重要保障。
(四)母婴阻断,给宝宝一个健康的机会 如果女性感染者怀孕,通过规范的母婴阻断措施,可以大大降低宝宝被感染的可能。具体包括孕期在医生指导下服用抗病毒药物、住院分娩减少产时损伤性操作、产后避免母乳喂养并对婴儿实行人工喂养、杜绝混合喂养,以及按医生安排为宝宝做艾滋病病毒抗体检测。每一步都做到位,阻断的效果才会更好。
(五)伴侣也要检测和保护 伴侣双方都应了解自身的感染状况,并定期检测。没有感染的一方要做好防护,避免无保护性行为;感染的一方要坚持治疗。夫妻之间正确使用安全套,可以明显减少伴侣感染的风险;家里的剃须刀、牙刷等可能接触血液的用品,应个人专用。彼此坦诚、相互保护,才能让家庭走得更稳、更远。
(六)家庭生活,不必过度紧张 在日常生活中,家庭成员之间的拥抱、共餐、共用生活用品都不会传播艾滋病,不需要分餐、隔离或特殊对待。家人给予理解和支持,能让感染者减轻心理压力、坚持规范治疗。把日子过稳,比什么都重要。 感染艾滋病病毒,并不意味着人生的幸福就此终结。科学的态度、规范的治疗、负责的选择,同样可以撑起一个有爱的家。与其被“能不能”困住,不如把问题交给专业医生,把日子一步步过好。
ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملانغۇچىلار توي قىلىپ بالىلىق بولالامدۇ؟
«مەن يەنە توي قىلسام بولامدۇ؟» «مەن يەنە بالىلىق بولالامدىم؟» بۇلار نۇرغۇن يۇقۇملانغۇچىلارنىڭ كۆڭلىدە مەسىلە بولۇپ، ئۇلار تۇرمۇشىنى قايتىدىن پىلانلىغاندا ئۇلاردىن ئۆزىنى قاچۇرالمايدۇ. جاۋابى شۇكى: ئىلمىي قوغداش ۋە ئۆلچەملىك داۋالاش شەرتى ئاستىدا، يۇقۇملانغۇچىلار يەنىلا تويلىشىش ۋە ئائىلە قۇرالايدۇ.
(1) تويلىششىقا يول قويۇلىدۇ، قانۇن چەكلەنمەيدۇ ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملانغۇچىلار تويقىلىش ۋە باشقا قانۇنىي ھوقۇقلارنى ئۆز ئىچىگە ئالغان قانۇندا بېرىلگەن بارلىق ھوقۇقلاردىن بەھرىمان بولىدۇ. يۇقۇملىنىشنىڭ ئۆزى تويلىشىش قانۇنىي توسالغۇ پەيدا قىلمايدۇ. مۇھىمى ھەمراھىڭىزغا مەسئۇلىيەتچانلىق بىلەن مۇئامىلە قىلىش: ھەمراھىڭىزغا سەمىمىيلىك بىلەن سالامەتلىك ئەھۋالىڭىزنى ئۇقتۇرۇڭ، قارشى تەرەپنى ئاقىلانە تاللاشقا يول قويۇڭ، ئۆزىڭىزنى بىرلىكتە قوغداڭ. سەمىمىيلىك يۈك ئەمەس، بەلكى ئۆز-ئارا ئەڭ ئەقەللىي ھۆرمەت.
(2) ئەگەر بالىلىق بولماقچى بولسىڭىز، ئالدى بىلەن داۋالاش تەييارلىقىنى قىلىڭ يۇقۇملانغۇچىلارنىڭ بالىلىق بولۇشنى ئارزۇ قىلىشى ئۈچۈن ئالدىنقى شەرت يېتەرلىك داۋالاش تەييارلىقى بولۇشى كېرەك. بىرىنچى، ئۆلچەملىك ۋىرۇسقا قارشى داۋالاشتا چىڭ تۇرۇپ، ۋىرۇسنىڭ يۈكىنى تۆۋەن سەۋىيەدە ساقلاپ، تارقىلىش خەۋپىنى تۆۋەنلىتىش كېرەك. ئىككىنچى، كەسپىي دوختۇرلارنىڭ يېتەكچىلىكىدە كۆپىيىش ئۇسۇلىنى باھالاپ، ھەمراھىنى يۇقۇملىنىشنىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۈچۈن زۆرۈر بولغان مۇداپىئە تەدبىرلىرىنى قوللىنىش كېرەك. پۈتكۈل جەرياندا دوختۇرلارنىڭ قاتنىشىشى ۋە ئىز قوغلاپ تەكشۈرۈشى كېرەك. قارار خالىغانچە چىقىرىشقا بولمايدۇ، «بىر قەدەم بىر قەدەم مېڭىش» پوزىتسىيەسى بىلەن ئالدىراقسانلىق قىلماسلىق كېرەك.
(3) تۇغۇت ئۇسۇلى، دوختۇر باھالايدۇ تۇغۇت، دورا ۋە تۇغۇتنىڭ كونكرېت ئورۇنلاشتۇرۇشىنى دوختۇر ئىككى تەرەپنىڭ سالامەتلىك ئەھۋالى، ۋىرۇسنى كونترول قىلىش ۋە داۋالاش ئىنكاسىنى ئۇنىۋېرسال باھالاش ئاساسىدا قارار قىلىشى كېرەك. يۇقۇملانغۇچىلار دوختۇرغا دورا ۋە تەكشۈرۈش نەتىجىسىنى سەمىمىيلىك بىلەن ئۇقتۇرۇشى، دوختۇرنىڭ كۆرسەتمىسىگە قاتتىق ئەمەل قىلىشى، ئۆزى قارار چىقارماسلىقى، خەلق داۋالاش ئۇسۇلى ياكى مەخپىي داۋالاشقا قارىغۇلارچە ئىشەنمەسلىكى كېرەك. ئۆلچەملىك كەسپىي يېتەكچىلىك بوۋاقنىڭ ساغلام بولۇشىنىڭ مۇھىم كاپالىتى.
(4) ئانا بىلەن بوۋاقنى ئايرىۋېتىپ، بوۋاقنى ساغلاملىق پۇرسىتى بېرىش كېرەك ئەگەر ئاياللار يۇقۇملانغان بولسا، ئۆلچەملىك ئانا-بوۋاقنى قامال قىلىش تەدبىرى بوۋاقنىڭ يۇقۇملىنىش ئېھتىماللىقىنى زور دەرىجىدە تۆۋەنلەتكىلى بولىدۇ. كونكرېت قىلىپ ئېيتقاندا، ھامىلدارلىق مەزگىلىدە دوختۇرنىڭ يېتەكچىلىكىدە ۋىرۇسقا قارشى دورىلارنى يېيىش، تۇغۇت مەزگىلىدە بالنىستتا يېتىش ئارقىلىق تاجاۋۇز قىلىش ئوپېراتسىيەسىنى ئازايتىش، تۇغۇتتىن كېيىن سۈنئىي ئېمىتىشتىن ساقلىنىش، ئارىلاشما ئېمىتىشنى شاللىۋېتىش، دوختۇر ئورۇنلاشتۇرغان ئەيدىز ۋىرۇسى ئانتىتېلاسىنى تەكشۈرۈش قاتارلىقلارنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ. ئەگەر ھەر بىر باسقۇچنى مۇۋاپىق ئېلىپ بېرىلسا، توسۇش ئۈنۈمى تېخىمۇ ياخشى بولىدۇ.
(5) جىسني ھەمراھىنىمۇ تەكشۈرۈش ۋە قوغداش كېرەك. ھەر ئىككى ھەمراھ ئۆزىنىڭ يۇقۇملىنىش ئەھۋالىنى چۈشىنىشى ھەمدە قەرەللىك تەكشۈرتۈش ئېلىپ بېرىشى كېرەك. يۇقۇملانمىغان تەرەپ قوغدىنىش تەدبىرلىرىنى قوللىنىپ، قوغدىلىدىغان بولمىغان جىنسىي مۇناسىۋەتتىن ساقلىنىشى كېرەك. يۇقۇملانغۇچى داۋالاشنى داۋاملاشتۇرۇشى كېرەك. ئەر-خوتۇنلار ئوتتۇرىسىدا گاندون ئىشلىتىش ھەمراھلار ئوتتۇرىسىدىكى يۇقۇملىنىش خەۋپىنى زور دەرىجىدە تۆۋەنلىتىدۇ. ئۆيدىكى قان بىلەن ئۇچراشقان بۇيۇملار، مەسىلەن، ساقال ئالغۇچ ۋە چىش چوتكىسى قاتارلىقلارنى ئايرىم ئىشلىتىش كېرەك. سەمىمىي بولۇش ۋە ئۆز-ئارا قوغداش ئائىلە كىشىلىرىنىڭ تېخىمۇ مۇقىم ۋە يەنىمۇ ئىلگىرىلىشىدىكى بىردىنبىر يولى.
(6) ئائىلە تۇرمۇشى زىيادە بېسىم ئىچىدە بولماسلىقى كېرەك كۈندىلىك تۇرمۇشتا، ئائىلە ئەزالىرى قۇچاقلىشىش، تاماقتىن ئورتاق بەھرىمان بولۇش ۋە كۈندىلىك تۇرمۇش لازىمەتلىكلىرىدىن ئورتاق بەھرىمان بولۇش ئەيدىز كېسىلىنى تارقالمايدۇ، شۇڭا ئايرىم تاماق يېيىش، ئايرىۋېتىش ياكى ئالاھىدە داۋالىنىشنىڭ ھاجىتى يوق. ئائىلە ئەزالىرى چۈشىنىش ۋە قوللاش بىلەن تەمىنلىگەن يۇقۇملانغۇچىلارنىڭ روھىي بېسىمنى يېنىكلىتىپ، ئۆلچەملىك داۋالاشتا چىڭ تۇرۇشىغا ياردەم بېرىدۇ. مۇقىم تۇرمۇش ھەممىدىن مۇھىم. ئەيدىز ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملىنىپ قېلىش ھاياتتىكى بەختنىڭ مۇشۇ يەردە ئاخىرلاشقانلىقىدىن دېرەك بەرمەيدۇ. ئىلمىي پوزىتسىيە، ئۆلچەملىك داۋالاش ۋە مەسئۇلىيەتچان تاللاش بىر مېھرىبان ئائىلىنى قوللايدۇ. «قىلالايسىز ياكى قىلالامسىز» دېگەن قاپسىلىپ قالماستىن، ئەڭ ياخشىسى مەسىلىنى كەسپىي دوختۇرلارغا ھاۋالە قىلىپ، ھاياتنى قەدەممۇ-قەدەم ئۆتكۈزۈش كېرەك.
|