艾滋病，全称获得性免疫缺陷综合征，由人类免疫缺陷病毒（HIV）感染引发。长期以来，很多人因不了解而心生恐惧，对感染者抱有偏见与歧视。事实上，艾滋病可防、可控、可治，科学认知、主动预防、消除歧视，才是对抗艾滋病最有力的武器。
一、科学认知：认清艾滋真面目
很多人对艾滋病的恐惧，源于对传播途径的误解。HIV病毒在体外生存能力极弱，日常接触不存在传播风险。只要坚持规范治疗，感染者病毒载量可降至检测不到的水平，能够像健康人一样正常生活、工作、学习，寿命也与普通人基本接近。
预防艾滋病，关键在于守住行为底线：
1.坚持正确使用安全套，是预防性接触传播最有效的方式。
2.不与他人共用注射器，远离毒品，避免非法采血、卖血。
3.不到非正规机构进行纹身、纹眉、穿耳洞等有创操作。
4.有高危行为后，及时到疾控中心、正规医院进行免费、匿名HIV检测，早发现、早治疗。
5.感染HIV的孕产妇通过规范干预，可有效阻断病毒传给孩子。
三、消除歧视：用温暖代替偏见
艾滋病感染者只是病人，不是罪人。他们拥有平等生存、被尊重的权利，不应被贴上“不道德”的标签。多一份理解，少一份歧视，就是对防艾工作最大的支持。
四、携手同行，共筑防艾防线
艾滋病防治是全社会共同的责任。从学习防艾知识、不信谣不传谣，到尊重感染者、主动做好防护，每个人都能成为防艾力量的一部分。
مۇھەببەت ئارقىلىق ئەيدىزگە تاقابىل تۇرۇپ،ئەيدىز يوق كەلگۈسىگە يۈزلىنەيلى ئەيدىز كېسىلىنىڭ تولۇق ئاتىلىشى ئېرىشىش خارەكتىرلىك ئىممۇنىتېت كەمتۈكلۈك سىندرومى دەپ ئاتىلىدۇ، ئىنسانلارنىڭ ئىممۇنىتېت كەمتۈكلۈك ۋىرۇسىدىن يۇقۇملىنىشتىن كېلىپ چىقىدۇ. ئۇزۇندىن بۇيان، نۇرغۇن كىشىلەر چۈشەنمىگەچكە قورقۇپ، يۇقۇملانغۇچىلارغا بىر تەرەپلىمە قاراش ۋە كەمسىتىدۇ. ئەمىلىيەتتە، ئەيدىز كېسەللىكىنىڭ ئالدىنى ئالغىلى، كونترول قىلغىلى، داۋالىغىلى بولىدۇ، ئىلمىي تونۇش، تەشەببۇسكارلىق بىلەن ئالدىنى ئېلىش، كەمسىتىشنى تۈگىتىش ئەيدىز كېسەللىكىگە تاقابىل تۇرۇشتىكى ئەڭ كۈچلۈك قورال ھېسابلىنىدۇ.
قىزىل لېنتا غەمخورلۇق ۋە ئۈمىدكە سىمۋول قىلىنىدۇ، بىز ئىلىم-پەننى يېتەكچى قىلىپ، مېھرى-شەپقەتنى كۈچ قىلىپ، ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىپ، باراۋەر مۇئامىلە قىلىپ، ساغلاملىقىمىزنى ئورتاق قوغداپ، "ئەي" يوق كەلگۈسىگە يۈزلىنەيلى.
很多人对艾滋病的恐惧，源于对传播途径的误解。HIV病毒在体外生存能力极弱，日常接触不存在传播风险。只要坚持规范治疗，感染者病毒载量可降至检测不到的水平，能够像健康人一样正常生活、工作、学习，寿命也与普通人基本接近。
预防艾滋病，关键在于守住行为底线：
1.坚持正确使用安全套，是预防性接触传播最有效的方式。
2.不与他人共用注射器，远离毒品，避免非法采血、卖血。
3.不到非正规机构进行纹身、纹眉、穿耳洞等有创操作。
4.有高危行为后，及时到疾控中心、正规医院进行免费、匿名HIV检测，早发现、早治疗。
5.感染HIV的孕产妇通过规范干预，可有效阻断病毒传给孩子。
三、消除歧视：用温暖代替偏见
艾滋病感染者只是病人，不是罪人。他们拥有平等生存、被尊重的权利，不应被贴上“不道德”的标签。多一份理解，少一份歧视，就是对防艾工作最大的支持。
四、携手同行，共筑防艾防线
艾滋病防治是全社会共同的责任。从学习防艾知识、不信谣不传谣，到尊重感染者、主动做好防护，每个人都能成为防艾力量的一部分。مۇھەببەت ئارقىلىق ئەيدىزگە تاقابىل تۇرۇپ،ئەيدىز يوق كەلگۈسىگە يۈزلىنەيلى ئەيدىز كېسىلىنىڭ تولۇق ئاتىلىشى ئېرىشىش خارەكتىرلىك ئىممۇنىتېت كەمتۈكلۈك سىندرومى دەپ ئاتىلىدۇ، ئىنسانلارنىڭ ئىممۇنىتېت كەمتۈكلۈك ۋىرۇسىدىن يۇقۇملىنىشتىن كېلىپ چىقىدۇ. ئۇزۇندىن بۇيان، نۇرغۇن كىشىلەر چۈشەنمىگەچكە قورقۇپ، يۇقۇملانغۇچىلارغا بىر تەرەپلىمە قاراش ۋە كەمسىتىدۇ. ئەمىلىيەتتە، ئەيدىز كېسەللىكىنىڭ ئالدىنى ئالغىلى، كونترول قىلغىلى، داۋالىغىلى بولىدۇ، ئىلمىي تونۇش، تەشەببۇسكارلىق بىلەن ئالدىنى ئېلىش، كەمسىتىشنى تۈگىتىش ئەيدىز كېسەللىكىگە تاقابىل تۇرۇشتىكى ئەڭ كۈچلۈك قورال ھېسابلىنىدۇ.
- بىرىنچى، ئىلمىي تونۇش: ئەيدىزنىڭ ھەقىقىي قىياپىتىنى ئېنىق تونۇش
نۇرغۇن كىشىلەرنىڭ ئەيدىزدىن قورقۇشى تارقىلىش يولىغا بولغان خاتا چۈشەنچەدىن كەلگەن. ئەيدىز ۋىرۇسىنىڭ بەدەن سىرتىدا ياشاش ئىقتىدارى ئىنتايىن ئاجىز، كۈندىلىك ئۇچرىشىشتا تارقىلىش خەۋپى مەۋجۇت ئەمەس. قېلىپلاشتۇرۇپ داۋالاشتا چىڭ تۇرسىلا، يۇقۇملانغۇچىلارنىڭ ۋىروس تەكشۈرۈلمەيدىغان سەۋىيەگە چۈشۈپ، ساغلام كىشىلەرگە ئوخشاش نورمال تۇرمۇش، خىزمەت، ئۆگىنىش، ئۆمرىمۇ ئادەتتىكى كىشىلەرگە ئاساسەن يېقىنلىشىدۇ.
- ئىككىنچى، تەشەببۇسكارلىق بىلەن ئالدىنى ئېلىش: ساغلاملىقنى قوغداپ، مۇداپىئەلىنىش خىزمىتىنى ياخشى ئىشلەش كېرەك
ئەيدىز كېسەللىكىنىڭ ئالدىنى ئېلىشتىكى ئاچقۇچ بولسا ھەرىكەتتە تۆۋەن چېكىنى ساقلاپ قېلىشتا:
- بىخەتەرلىك قېپى توغرا ئىشلىتىشتە چىڭ تۇرۇش، ئالدىنى ئېلىش خاراكتېرلىك ئۇچرىشىش، تارقىتىشنىڭ ئەڭ ئۈنۈملۈك ئۇسۇلى.
- باشقىلار بىلەن ئورتاق شىپرىس ئىشلەتمەسلىك، زەھەردىن يىراقلىشىش، قانۇنسىز قان ئېلىش، قان سېتىشتىن ساقلىنىش كېرەك.
- غەيرىي مۇنتىزىم ئورگانلارغا بىرىپ گۈل چېكىش، قاش چېكىش، قۇلاق تۆشۈكى تېشىش قاتارلىقلاردا ئىجادىي مەشغۇلاتلارنى قىلماسلىق .
- خەتەرلىك قىلمىشلار بولغاندىن كېيىن، يۇقۇملۇق كېسەللىكلەرنى كونترول قىلىش مەركىزى، مۇنتىزىم دوختۇرخانىلارغا ۋاقتىدا بېرىپ ھەقسىز، ئىمزاسىز ئەيدىزنى تەكشۈرۈپ، بالدۇر بايقاپ، بالدۇر داۋالاش كېرەك.
- ئەيدىز كېسىلى بىلەن يۇقۇملانغان ھامىلىدار-تۇغۇتلۇق ئاياللار قېلىپلاشتۇرۇش ئارقىلىق، ۋىرۇسنىڭ بالىغا تارقىلىشىنى ئۈنۈملۈك توسىيالايدۇ.
- ئۈچىنچى، كەمسىتىشنى تۈگىتىش: بىر تەرەپلىمە قاراشنىڭ ئورنىغا ئىللىقلىق بىلەن ئىشلىتىش
ئەيدىز بىلەن يۇقۇملانغانلار پەقەت بىمار، گۇناھكار ئەمەس. ئۇلار باراۋەر ياشاش، ھۆرمەتلىنىش ھوقۇقىغا ئىگە، «ئەخلاقسىزلىق» دېگەن بەلگىنى چاپلىماسلىقى كېرەك. كۆپرەك چۈشىنىش، كەمسىتىشنى ئازايتىش ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش خىزمىتىنى ئەڭ زور قوللاشتىن ئىبارەت.
- تۆتىنچى، قول تۇتۇشۇپ بىللە ئالغا ئىلگەرلەپ ، ئەيدىزدىن مۇداپىئەلىنىش سېپى قۇرۇش كېرەك
قىزىل لېنتا غەمخورلۇق ۋە ئۈمىدكە سىمۋول قىلىنىدۇ، بىز ئىلىم-پەننى يېتەكچى قىلىپ، مېھرى-شەپقەتنى كۈچ قىلىپ، ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىپ، باراۋەر مۇئامىلە قىلىپ، ساغلاملىقىمىزنى ئورتاق قوغداپ، "ئەي" يوق كەلگۈسىگە يۈزلىنەيلى.
