- ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىشنى ئومۇملاشتۇرۇش|ئەيدىز كەمسىتىشنى تۈگىتىپ، بىلىم بىلەن ھاياتنى قوغداش
- ئەيدىز كېسىلى تىلغا ئېلىنغاندا نۇرغۇن كىشىلەرنىڭ بىرىنچى ئىنكاسى يەنىلا ۋەھىمە، ئەجەللىك بولۇش، پاسكىنا، يىراق تۇرۇش. بىراق ھازىرقى زامان تېبابىتىنىڭ ئۈزلۈكسىز ئىلگىرلىشىگە ئەگىشىپ، نۇرغۇن كىشىلەرنىڭ تونۇشى ئون يىل بۇرۇن توختاپ قالغان. ئەڭ يېڭى يۇقۇملۇق كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش ، كونترول قىلىش سانلىق مەلۇماتىدا كۆرسىتىلىشىچە ، مەملىكەت بويىچە ھايات ئەيدىز كېسىلى بىلەن يۇقۇملانغانلار ، ئەيدىز بىمارلىرى بىر مىليون 410 مىڭدىن ئېشىپ ، ھەر يىلى 90 مىڭغا يېقىن يۇقۇملانغان . ئەيدىز ئەزەلدىن بىزدىن يىراقلىشىپ كەتمەيدۇ، ھەقىقىي خەتەرلىك بولغىنى ئەزەلدىن ۋىرۇسنىڭ ئۆزى ئەمەس، بەلكى نادانلىق، تەلەي سىناش ۋە كەمسىتىش.
- 01
- ئاۋۋال ئېنىق ئايرىش: ئەيدىز ۋىروسى ≠ ئەيدىز كىسىلى
- نۇرغۇن كىشىلەر ئىككى ئۇقۇمنى ئىزچىل ئارىلاشتۇرۇۋېتىپتۇ:
- ئەيدىز ۋورۇسى: ئىنسانلار ئىممۇنىتېت كەمتۈكلۈك ۋىرۇسى
- ئەيدىز كىسىلى : ئەيدىز كېسىلى يۇقۇملىنىشنىڭ ئاخىرقى باسقۇچىدىكى ئېغىر قوزغىلىش ھالىتى
- ئەيدىز كېسىلى بىلەن يۇقۇملىنىش ئەيدىز كېسىلىگە گىرىپتار بولغانلىق ئەمەس.
- ئەيدىز كېسىلى ئادەم بەدىنىگە كىرگەندىن كېيىن ، ئىممۇنىتېت سىستېمىسىغا ئاستا ھۇجۇم قىلىپ ، 7 يىلدىن 10 يىلغىچە ئۇزۇن يوشۇرۇنۇش مەزگىلىگە ئىگە بولىدۇ .
- يوشۇرۇن مەزگىلدە
- ✅ سىرتىدىن قاراشقا نورمال ،سىرتىدىن قاراپ بىلگىلى بولمايدۇ
- ✅ ھىچقانداق غەيرى بىنورمال ئالامەتلىرى بولمايدۇ
- ✅ نورمال خىزمەت ،تۇرمۇش كەچۇرەلەيدۇ
- ❌ لىكىن يەنىلا يۇقۇملۇنىشچانلىقى بار
- ئەگەر ۋاقتىدا تەكشۈرۈپ، بالدۇرراق دورا يەپ، قانۇنىيەتلىك داۋالىسا، ۋىرۇس ئۇزاق مۇددەت بېسىلىپ، ئۆمۈر بويى ئەيدىزگە ئايلانمايدۇ.
- ئەيدىز كېسىلى ئاللىقاچان كونترول قىلغىلى بولىدىغان، ئۇزۇن مۇددەت ياشايدىغان سوزۇلما خارەكتىرلىك كېسەلگە ئايلىنىپ، يۇقىرى قان بېسىم، دىئابىت كېسىلىگە ئوخشاپ قالىدۇ.
- داۋالاشنى قېلىپلاشتۇرغان يۇقۇملانغۇچىلارنىڭ ئۆمرى، تۇرمۇش سۈپىتى، توي، تۇغۇت ئادەتتىكى كىشىلەرگە چەكسىز يېقىنلىشىدۇ.
- 02
- پەقەت ئۈچ خىل تارقىتىش يولىلا بار كۈندىلىك ئۇچرىشىش مۇتلەق بىخەتەر
- ئەيدىزنىڭ تارقىلىش شارائىتى ئىنتايىن قاتتىق بولۇپ،بۇشەرتلەرنى چوقۇم قاندۇرۇش كېرەك: يېتەرلىك ئاكتىپ سۇيۇقلۇق ئالماشتۇرۇش بولۇش كېرەك.
- بىردىنبىر ھۆكۈمەت تەرەپ مۇقىملاشتۇرغان تارقىتىش يولى
- 1.جىنسىي ئۇچىرشىش ئارقىلىق تارقىتىش ( ٪90 تىن يۇقىرىنى ئىگىلەيدۇ )
- قوغداش خاراكتېرى بولمىغان جىنسىي قىلمىش ئەڭ ئاساسلىق يۇقۇملىنىش ئۇسۇلى .
- كۆپ جىنىسلىق ھەمراھ بولۇش، خەتەرلىك قىلمىش، تەلەي سىناپ قاپچۇق تاقىماسلىق ياشلار توپىنىڭ يۇقۇملىنىشىدىكى ئاساسلىق سەۋەب.
- 2.قان ئارقىلىق تارقىلىش
- ئورتاق ئىشلىتىلىدىغان شىپرىس
- غەيرىي مۇنتىزىم گۈل چېكىش، تۆشۈك تېشىش، پۇت ياساش، گۇۋاھنامەسىز دوختۇرخانا
- ئورتاق ئىشلىتىلىدىغان چىش چوتكىسى، ساقال ئالغۇچ قاتارلىق قانلىق شەخسىي بۇيۇملار
- مۇنتىزىم دوختۇرخانىلاردىن قان ئېلىش، ئوكۇل ئۇرۇش، ئوپېراتسىيە قىلىش مۇتلەق بىخەتەر.
- 3.ئانىلار بىلەن بوۋاقلارنىڭ تارقىلىشى
- يۇقۇملانغان ئانا ھامىلدار بولۇش، تۇغۇت، ئېمىتكەندە بوۋاققا يەتكۈزۈپ بېرىشى مۇمكىن.
- لېكىن ! ئانا-بالىلار ئارىسىدىكى توسۇشنى قىلغاندىن كېيىن، يۇقۇملىنىش نىسبىتى نۆلگە يېقىنلىشىپ، زور مىقداردىكى ساغلام بوۋاقلار ئوڭۇشلۇق تۇغۇلدى.
- بۇ قىلمىشلار يۈز پىرسەنت يۇقۇملانمايدۇ
- قول ئېلىشىپ كۆرۈشۈش، قۇچاقلىشىش، بىرلىكتە غىزالىنىش، سۇ ئىچىش، ھاجەتخانىنى ئورتاق ئىشلىتىش،
- پاشا چىشلەش، چۈشكۈرۈش، يۈزىنى سۆيۈش، نورمال ئىشخانا ئۆگىنىش قىلىش .
- كۈندىلىك ئۇچرىشىشدا ، خەتەر يوق .
- 03
- ئادەمگە زىيانكەشلىك قىلىدىغان تۆت ئەڭ چوڭقۇر بولغان ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىشتىكى خاتا قاراشنى بۇزۇپ تاشلاش
- نۇرغۇن كىشىلەر ئۆسەك سۆزلەرسەۋەبىدىن خاتا قاراشتا بولۇپ ، يا ھەددىدىن زىيادە قورقۇپ كەتتى ياكى ھەددىدىن زىيادە ئۆز مەيلىگە قويۇۋېتىدۇ.
- خاتا قاراش 1: ئەيدىز بىلەن يۇقۇملاندى = ئۆلۈم جازاسىغا ھۆكۈم قىلىش
- ھەقىقىي ئەھۋال: بالدۇر داۋالاش ئۆمرىگە ئاساسەن تەسىر كۆرسەتمەيدۇ
- ھازىر ۋىروسقا قارشى دورىلارنىڭ ئەكس تەسىرى كىچىك، ئۈنۈمى مۇقىم.
- دورا ئىچىشنى قېلىپلاشتۇرۇش، ۋىرۇسنى سىجىل تىزگىنلەشتە چىڭ تۇرۇپ، نەچچە ئون يىل نورمال تۇرمۇش كەچۈرەلەيدۇ.
- خاتا قاراش 2 : قاراشتا ساغلام كۆرۇنسە ، ئەيدىز بولمايدۇ
- ھەقىقىي ئەھۋال: يوشۇرۇنۇش مەزگىلىدە ھېچقانداق بىنورماللىقنى پۈتۈنلەي بىلگىلى بولمايدۇ
- ئەيدىزنىڭ ئەڭ قورقۇنچلۇق يېرى يوشۇرۇنلىقى ئىنتايىن كۈچلۈك .
- بىلگىلى بولمايدۇ، تۇتالمىغاچقا، ھېس قىلالمىغاچقا، پەقەت تەكشۈرۈشكە تايىنىپ بايقىغىلى بولىدۇ .
- خاتا قاراش 3: بەزىدە بىر قېتىم قاپچۇق تاقىمىسىمۇ، ھېچ ئىش يوق
- ھەقىقىي ئەھۋال: بىر قېتىملىق خەتەرلىك بولسا، يۇقۇملىنىش ئېھتىماللىقى بولىدۇ
- كۆپ ساندىكى يېڭى يۇقۇملىنىشنىڭ ھەممىسى تەلەي سىناپ بىخەستەلىكىدىن كەلگەن.
- پۈتۈن مۇساپىدە توغرا قاپچۇق تاقىسا، ٪90تىن ئارتۇق جىنسىي كېسەللىك، ئەيدىز خەۋپ-خەتىرىنى توسۇپ قالغىلى بولىدۇ.
- خاتا قاراش 4: يۇقۇملانغۇچى بىلەن بىللە تۇرمۇش كەچۈرسە يۇقۇملىنىدۇ
- ھەقىقىي ئەھۋال: ۋىرۇس مىقدارىنى تەكشۈرگىلى بولمايدۇ= يۇقۇملىنىش خاراكتېرىنى ھازىرلىمىغان
- داۋالاشتىن كېيىنكى يۇقۇملانغۇچىلارنىڭ بەدىنىدىكى ۋىرۇس پۈتۈنلەي تىزگىنلەندى،
- كۈندىلىك يېقىن تۇرمۇش، ياتاقداشلار، ھامىلدار بولۇشقا تەييارلىق قىلىش يۇقۇملانمايدۇ.
- 04
- ئادەتتىكى كىشىلەر چوقۇم ئۆگىنىشكە تېگىشلىك «قاتتىق يادرو ئەيدىزدىن مۇداپىئەلىنىش قوللانمىسى»
- ئەيدىزنىڭ ئالدىنى ئېلىش تەلەيگە تايانمايدۇ، ئىلىم-پەنگە تايىنىدۇ. ھەممە ئادەم بۇ بىر نەچچە ماددىنى ئەستە ساقلىشى كېرەك
- 1.جىنسىي قىلمىش: پۈتۈن مۇساپىدە مۇداپىئە كۆرۈش، تەلەي سىناشنى رەت قىلىش
- مۇقىم ھەمراھنى ساقلاش، خەتەرلىك قىلمىشلارنى توسۇش، جىنسىي قىلمىش بولسىلا، چوقۇم بىخەتەرلىك قېپى تاقىۋېلىش كېرەك.
- 2. بارلىق نامەلۇم قان بىلەن ئۇچرىشىشتىن يىراقلىشىش كېرەك
- ئۈچ يوق كىچىك دۇكانغا بېرىپ گۈل چېكىش، تۆشۈك تېشىش، پۇتىنى ياساش قاتارلىقلارنى قىلدۇرماسلىق
- ساقال ئالغۇچ، چىش چوتكىسى، يىڭنە سايمانلىرىنى ئورتاق ئىشلەتمەسلىك كېرەك.
- 3.خەتەرلىك قىلمىشلار بولسا، چوقۇم تەشەببۇسكارلىق بىلەن تەكشۈرۈش كېرەك
- خەتەرلىك بولغاندىن كېيىن ئالتە ھەپتە مەنپىي بولسا ، پۈتۈنلەي نەزەردىن ساقىت قىلغىلى بولىدۇ .
- تاللىغىلى بولىدۇ: كېسەللىكلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش، كونترول قىلىش مەركىزى، مۇنتىزىم دوختۇرخانا، ئۆيدە ئۆزى تەكشۈرۈش قەغىزى تاللىسا بولىدۇ
- بالدۇر بايقاش، بالدۇر داۋالاش كىشىلىك ھاياتقا قەتئىي تەسىر كۆرسەتمەيدۇ.
- 4.خەتەرلىك ئاشكارىلىنىپ، 72 سائەتلىك ئالتۇننىڭ ئۆزىنى قۇتقۇزۇش مەزگىلى ئېسىڭىزدە بولسۇن
- قوغدىماس خەتەرلىك قىلمىش يۈز بېرىپ، گۇمانلىق قىلمىشلار يۈز بېرىپ:
- 72 سائەت ئىچىدە توسۇش دورىسى ئىچىش، قانچە بالدۇر بولسا شۇنچە ياخشى بولىدۇ، ئەڭ يۇقىرى بولغاندا يۇقۇملىنىش خەتىرىنى زور دەرىجىدە تۆۋەنلىتىدۇ.
- خەتەرلىك كىشىلەر يەنە ئاشكارىلىنىشتىن بۇرۇن ئالدىنى ئېلىپ، تەشەببۇسكارلىق بىلەن قوغدىلىدۇ.
- 05
- ۋىرۇستىنمۇ بەكرەك قورقۇنچلۇق بولغىنى كەمسىتىش
- نۇرغۇن كىشىلەر ئەيدىزدىن قورقىدۇ، ماھىيىتى نامەلۇمدىن قورقىدۇ.
- رېئاللىقتا
- بەزىلەر تەكشۈرۈشكە جۈرئەت قىلالماي، كېسەل قوزغىلىشقىچە قاتتىقلىق بىلەن بەرداشلىق بېرىش
- بىرسى يۇقۇملىنىپ قالغانلىقىنى ئېنىقلاپ، ئائىلىسىدىكىلەرگە دېيىشكە جۈرئەت قىلالمىدى، داۋالىنىشقا جۈرئەت قىلالمىدى
- بىرسى يالغۇز قالدى، ئەيىپلەندى، بەلگە چاپلاندى.
- ۋىرۇس پەقەت بەدەنگە ھۇجۇم قىلىدۇ،لىكىن بىر تەرەپلىمە قاراش بىر ئادەمنىڭ ھاياتىنى ۋەيران قىلىدۇ
- يۇقۇملانغۇچىلار گۇناھكار ئەمەس، نۇرغۇن كىشىلەر پەقەت تاسادىپىيلىقتىن قولغا چۈشىدۇ.
- ئۇلار ئاكتىپ داۋالاپ، ئەستايىدىل تۇرمۇش كەچۈرۈپ، باشقىلارغا زىيانكەشلىك قىلىپ باقمىغان، پەرقلەندۈرۈپ مۇئامىلە قىلماسلىقى كېرەك.
- ئەيدىزنى بىلىپ ئەيدىزدىن مۇداپىئەلىنىشتىكى ئاخىرقى ئەھمىيى
- ئۆزىنى قوغداپ، باشقىلارغا كەڭ قورساقلىق قىلىش، ۋەھىمىنى تۈگىتىش، كەمسىتىشنى ئاخىرلاشتۇرۇش كېرەك.
